Βιβλιοθήκη “Ο Παράδεισος”


 Η Βιβλιοθήκη…

Ηλύσιον (1900) Καρτ Ποστάλ – Συλλογή Οικογένειας Λαμπάκη

Το κτίριο της φωτογραφίας είναι η Βιβλιοθήκη “Ηλύσιον”

Που Βρίσκεται;

Σήμερα δεν υπάρχει. Βρισκόταν στην Καλλιθέα και ήταν το σπίτι του Γ. Φιλάρετου.
Με λίγα λόγια η ιστορία του σπιτιού – η οποία συνδέεται άρρηκτα με την ιστορία της Καλλιθέας, – σύμφωνα με τις πληροφορίες της ιστοσελίδας του ΕΣΠΕΡΟΥ –  έχει ως εξής.
Η Καλλιθέα ιδρύθηκε επισήμως ως οικισμός του Δήμου Αθηναίων με Βασιλικό Διάταγμα της 31ης Δεκεμβρίου 1884. Αποτελεί μια από τις πρώτες προσπάθειες οργανωμένης επέκτασης του σχεδίου πόλης της Αθήνας,
Η αρχή της γέννησης της Καλλιθέας έγινε στις 14 Νοεμβρίου 1883, όταν ιδρύθηκε Οικοδομική Εταιρεία, που αγόρασε 910 στρέμματα στην περιοχή μεταξύ του πρώτου οικισμού του Σιδηροδρόμου Αθηνών-Πειραιώς και της Φαληρικής ακτής.
Στην περιοχή καλλιεργούνταν κυρίως κριθάρι για τα άλογα της “Εταιρείας των Ιπποσιδηροδρόμων”, δηλαδή των ιππήλατων τραμ της Αθήνας που λειτούργησαν το 1882.

Ιππήλατο τράμ – 1884

Υπήρχαν επίσης μποστάνια, ελαιώνες, αμπελώνες και κτήματα με οπωροφόρα δένδρα.

Καλλιθέα – Μοσχάτο 1900

Το 1887 λειτούργησε για πρώτη φορά η γραμμή ατμήλατου τραμ Ακαδημίας – Καλλιθέας – Φαλήου. Η γραμμή αυτή καταλάμβανε σε όλο του το μήκος τον άξονα της μετέπειτα πόλης από το βόρειο (Κουκάκι) μέχρι το νότιο (Τζιτζιφιές) άκρο της.
Φαίνεται λοιπόν ότι εξαρχής ο σχεδιασμός και η ανάπτυξη της πόλης της Καλλιθέας συνδέθηκε με τη λειτουργία του τραμ της λεωφόρου Θησέως.

Πιλοποιείον Πουλόπουλου

Όμως, παρά τη συμφωνία για την κατασκευή του αμαξοστασίου, τα σχέδια της Οικοδομικής Εταιρείας για την ανέγερση κατοικιών φαίνονταν να ναυαγούν.

Γεώργιος Φιλάρετος

Οι δύο πρώτες οικίες που χτίστηκαν παρέμεναν ημιτελείς. Τελικά αγοράστηκαν και ολοκληρώθηκαν η πρώτη από τον Γεώργιο Φιλάρετο (πολιτικό) και η δεύτερη από τον Λάσκαρι Λασκαρίδη (έμπορο).
Ο Γεώργιος Φιλάρετος (1848-1929), από τους πρώτους οικιστές της Καλλιθέας, ο “πατέρας της δημοκρατίας” όπως τον αποκαλούσαν, μετέτρεψε αργότερα την οικία του σε βιβλιοθήκη με το όνομα “Ηλύσιον”,
Ο Φιλάρετος εξέδιδε από το 1908 μέχρι το 1911 τη δημοκρατική εφημερίδα «Ριζοσπάστης».
Γύρω από τις κατοικίες αυτές των πρωτοπόρων δημιουργήθηκε σιγά-σιγά ο οικισμός, ο οποίος, μετά και την κατασκευή του αμαξοστάσιου, έχει πια το 1895 περίπου 150 κατοίκους
Περισσότερες πληροφορίες για την ιστορία της πόλης της Καλλιθέας καθώς και φωτογραφίες της εποχής, μπορείτε να δείτε στον δικτυακό τόπο του ΕΣΠΕΡΟΥ Καλλιθέας

…και ο Παράδεισος

Ηλύσιον: Κάθε ιερός και άβατος τόπος στην αρχαία Ελλάδα, αφιερωμένος σε κάποια θεότητα. Αργότερα ονομάστηκε Ηλύσιον Πεδίον ένας φανταστικός τόπος, που είχε αειθαλή δέντρα, δεν έπεφτε εκεί ούτε βροχή ούτε χιόνι, έπνεε πάντα ζέφυρος και επικρατούσε άνοιξη. Η γη καρποφορούσε τρεις φορές τον χρόνο και έρεε στην περιοχή ο Ηριδανός ποταμός.
Στην κοσμολογία της αρχαϊκής Ελλάδας του 7ου αι. π.Χ., το Ηλύσιο Πεδίο και οι Νήσοι των Μακάρων επέχουν ξεχωριστή θέση. Θεωρούνται συχνά το αντίστοιχο του ελληνικού Παραδείσου, και συνιστούν τόπους αφθονίας. Ωστόσο, δεν προορίζονται για τους τεθνεώτες, αλλά για τους εξαίρετους εκείνους άνδρες οι οποίοι είναι οι εκλεκτοί των θεών σύμφωνα με την επική παράδοση
Για τον Φιλάρετο οι Βιβλιοθήκες ήταν τόποι αναψυχής, άνοιξης και αφθονίας….
Για τον Φιλάρετο οι Βιβλιοθήκες ήταν επίγειοι παράδεισοι…